Algemene Informatie over Werken als ZZP

Januari 2018 

De voordelen van werken als ZZP-er zijn dat je zelf gezinnen kan aannemen en zelf kan besluiten wanneer en waar  je gaat werken. Je hebt een grote mate van vrijheid. Aanvragen voor zorg kan je aannemen via een facilitaire organisatie, een kraamzorgbureau of volledig zelfstandig. Je kan zelf samen met gezin en verloskundige indiceren zonder dat je rekening hoeft te houden met een "planning van de organisatie". En je mag 10 dagen achter elkaar doorwerken want je bent eigen baas. Je hoeft je niet te houden aan de CAO. Het is  wel verstandig na te denken hoeveel uur je wilt en kunt werken. Je bent zelf verantwoordelijk en aansprakelijk voor goede werkomstandigheden die jou in staat stellen kwaliteit van zorg te kunnen leveren. Omdat je niet weet wanneer jouw kraamvrouwen gaan bevallen, is het hollen of stilstaan. Vrij zijn tijdens weekenden en feestdagen is dus geen vanzelfsprekendheid. Dus ieder voordeel heeft ook zijn nadeel.

De inkomsten lijken al snel beter wanneer je werkt als zzp-er maar de ervaring leert dat wanneer je alles goed wilt regelen, je niet meer dan 1/3 van je omzet als inkomen kan beschouwen. Je moet namelijk zelf belasting betalen, zelf je pensioen regelen en ziekte en tijden zonder werk financieel kunnen overbruggen. Er is geen vangnet. Dus zoals onze collega Manon Aué in haar blog als schrijft: het is zeker niet binnenlopen als zzp-er in de kraamzorg:  http://www.nbvk.nl/index.php/blog/35-je-zal-wel-binnenlopen-als-ondernemer-in-de-kraamzorg

Wij hebben als beroepsvereniging gemerkt dat een kraamverzorgende soms uit onvrede met haar werkgever ZZP-er wil worden. Dit soort onvrede is beter optelossen door te gaan praten met de leidinggevende, de OR of met de NBvK of een andere algemene vakbond. Je hebt rechten als werknemer en het is ook een vorm van ondernemend denken en handelen om die durven op te eisen. Als je dat niet kan of durft dan is het werken als zzp-er misschien nu nog niet zo geschikt voor jou. Als ZZP-er zul je zeker alles zelf moeten kunnen én durven regelen. Dat betekent ook je eigen positie en rechten bewaken en eventueel opeisen. Het werken als zzp-er zien als oplossing voor problemen met het werken in loondienst zien wij vaak leiden tot teleurstelling. Maar het kan ook zijn dat het werken in loondienst met alle van boven opgelegde regels en druk niet meer bij je past. Dat je juist graag zelf wilt bepalen hoe je de zorg organiseert en uitvoert. Dat je hebt geprobeerd om dat binnen loondienst voor elkaar te krijgen maar dat de cultuur binnen de organisatie daar geen ruimte voor biedt en je het gevoel hebt dat je meer kan en wil. Dan is het werken als zzp-er een uitkomst. 

Ondernemerschap brengt risico met zich mee. Een opleiding is er niet voor, het meeste moet je zelf uitzoeken en regelen. Wel kun je hulp in roepen van een coach of cursussen volgen over ondernemerschap.  Er zijn ook veel zzp-ers actief die je kunnen helpen met praktische zaken als communicatie, boekhouding etc. Daar is inmiddels een groot en divers aanbod voor. En er zijn steeds meer kraamverzorgenden actief als zzp-er en wordt er regionaal en landelijk steeds meer samengewerkt  en kennis utgewisseld.  De NBvK speelt daar een grote rol in en kan jou helpen met het in contact brengen met andere zzp-ers en informeren over alle ontwikkelingen. Dus je moet het wel zelf doen maar zeker niet alleen. Als je dat allemaal een leuke uitdaging vindt, je wilt eigen baas zijn en je wilt er veel tijd en energie in steken, ga er dan voor want dan past het bij je.

Meer weten over aantal basiszaken die je moet weten en regelen? 

Wat moet je als ZZP-er regelen?

  • Regel een inschrijving bij de Kamer van Koophandel
  • Je dient in het bezit te zijn van een Verklaring Omtrent Gedrag.Deze kun je aanvragen bij je gemeente.
  • Beschrijf goed de zorg die je gaat aanbieden en beschrijf hoe je de zorg organiseert vanaf inschrijving tot aan facturatie en evaluatie met client in een bedrijfsplan en ondernemershandboek. 
  • Zorg dat je alle administratie zowel voor je onderneming als voor je zorgprocessen goed en transparant kan bijhouden met de juiste formulieren. 

Bewaken en garanderen kwaliteit en continuïteit

  • Je bent zelf verantwoordelijk voor je scholing en kwaliteit. Hierin zul je in moeten blijven investeren.
  • Je zult zelf moeten regelen dat je 24 uur/ 7 dagen bereikbaar bent en zelf moeten regelen dat je achterwachten hebt. Dat betekent dat je zelf in staat moet zijn, via een netwerk van zzp-ers en/of organisaties die je kent en waar je afspraken mee hebt gemaakt, vervanging te regelen mocht jij ziek worden of anderszins niet in staat zijn te werken in de gezinnen die jij aanneemt als zzp-er.  
  • Je krijgt te maken met de wettelijke kwaliteitsverantwoording en moeten voldoen aan de wetten in de zorg. Waar onder diverse kwaliteitswetten zoals de Wkkcz.. 
  • Je bent onderdeel van de Geboortezorg en zult op de hoogte moeten zijn van alle ontwikkelingen en aantoonbaar deelnemen aan de regionale samenwerking(VSV/IGO) in de integrale geboortezorg en werken conform de zorgstandaard. 

Voldoen aan fiscale wetgeving: 

Op dit moment wordt door de overheid/politiek nieuwe wetgeving ontwikkeld voor ZZP-er. De wet Dba staat on hold.De overheid wil aan de ene kant de positie van zzp-er versterken maar ook voorkomen dat zzp-ers als goedkope arbeidskrachten gebruikt gaan worden in de economie. Er is hier ontzettend veel discussie over geweest en de onrust is nog niet voorbij. Het zijn dus onzekere tijden en wij weten dus niet of het werken als zzp-er in de kraamzorg fiscaal mogelijk blijft. Er is veel discussie geweest over het feit dat zzp-ers bijna altijd als onderaannemer van een organisaties werken. Dit werd, totdat de belastingdienst on hold is gezet door de Minister in afwachting van nieuwe wetgeving, altijd gezien als verkapt dienstverband. Het is daarom heel belangrijk zo zelfstandig mogelijk te werken. En alle ontwikkelingen en discussies over de positie van zzp-er in de fiscale maar ook de zorg te blijven volgen zodat je straks niet voor verrassingen gesteld wordt. Zie: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/zelfstandigen-zonder-personeel-zzp

  • Je krijgt dus te maken met fiscale wetgeving en zult aan moeten tonen dat je werkt als echte zzp-er en er mag geen sprake zijn van verkapt dienstverband met jouw opdrachtgevers. 
  • Kijk  eens op de site van de Belastingdienst, Je vindt hier informatie voor de (startende) ondernemer. Tip: vraag een startersgesprek aan met de  belastingdienst aan zodat je achteraf niet voor verrassingen komt te staan.  De belastingdienst kan in ieder geval tot 5 jaar na afloop van een kalenderjaar nog geld navorderenZie: https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/nl/startende-ondernemer/startende-ondernemer
  • Ook kun je je laten voorlichten door een goede financieel adviseur/accountant. Zorg dus voor een goede financieel adviseur/boekhouder die je kan helpen. 
  • Om in aanmerking te komen voor de starters- en zelfstandigenaftrek moeten je werkzaamheden gekwalificeerd worden als winst uit onderneming. Tevens dien je aannemelijk te maken dat je minimaal 1225  uur op  jaarbasis binnen je onderneming werkzaam bent geweest. In deze uren tellen reistijd,administratie, acquisitie, scholing en intercollegiaal overleg mee. Het is onze ervaring dat je ongeveer 20 kramen van gemiddeld 40 uur moet draaien om deze urennorm te halen.  Wij adviseren je daarom een urenregistratie bij te houden van alle gewerkte uren (zowel directe als indirecte uren).
  • Werk zelf regelen: kraamzorgaanvragen, ook wel "kramen" genoemd, krijg je uit  je eigen netwerk of kraamzorgorganisaties. Het is van belang een eigen klantenkring te hebben. Je moet volgens de Belastingdienst minimaal 3 opdrachtgevers hebben. Dit kunnen gezinnen zijn die zich rechtstreeks bij jou aanmelden en die jij geheel zelfstandig afhandelt, maar dit kunnen ook 3 verschillende bureaus zijn waar je soms wel 10 of 15 gezinnen per jaar voor draait.  Een mengvorm mag ook. Als je niet aan dit criterium voldoet, ziet de Belastingdienst het als (verkapte)loondienst.
  • De Belastingdienst is niet eenduidig in haar opvatting of een facilitair bureau geen werkgever is. Duidelijkheid hierover is belangrijk omdat het tot vervelende navorderingen kan leiden. Ga dan ook niet akkoord met een vastgesteld tarief bij een bureau maar onderhandel en zorg dat dit ook vastgelegd is. Lees kritisch alle overeenkomsten die je worden voorgelegd en laat ze zelf nakijken bij je eigen adviseurs. Weeg goed af of eventueel risico kan en wil lopen. Wees op de hoogte van alle risico's. En onzekerheden. Zorg dat het aantoonbaar is dat je als zzp-er werkt en niet als oproepkracht of flexkracht. 
  • Je  zult zelf zichtbaar en aantoonbaar  aan de weg moeten timmeren om naamsbekendheid te krijgen: denk hierbij aan een website, facebookpagina, contact maken en onderhouden bij diverse bureaus en verloskundigenpraktijken, plaatselijk media etc. 

Hoe zit het tarieven, inkomsten etc.? 

  • Je moet altijd goed nadenken over een uurtarief. Dit moet een uurtarief zijn waaruit je bedrijfskosten, belastingen, premies volksverzekeringen, pensioenvoorziening, levensonderhoud en andere privé- uitgaven kan betalen. Maak voordat je begin een goede kosten en baten analyse! Reken na hoeveel inomsten je nodig hebt, hoeveel je daar voor moet werken, wat je onkosten zijn en kijk dan of je in jouw specifieke situatie dit kan waarmaken. Maak dus ook een financieel bedrijfsplan. 
  • Volgens diverse deskundigen heb je om als ZZP-er aan een minimum inkomen te komen én daarnaast ook nog te kunnen zorgen voor goede arbeidsongeschiktheidvoorzieningen, pensioen en periodes van weinig inkomsten opvangen, je al gauw een tarief van ongeveer € 36 per uur nodig hebt. Eigenlijk is voor minder werken niet rendabel en loop je een groot risico om financieel het schip in te gaan. Inmiddels stelt de overheid dat je tot 18 euro per uur niet in staat bent om als zzp-er te werken. Wij denken dat de grens van 36 euro reeëler is. Al met al werken we in de kraamzorg met tarieven tussen de 30 en 45 euro per uur. Het is goed te realiseren dat je hiermee aan de onderkant van de zzp inkomsten tabel zit en dus een relatief groot financieel probleem kan hebben in periodes van ziekte of geen werk. Er is minder financiële ruimte om voldoende geld opzij te zetten.  
  • lndien je een periode niet werkt, heb je ook geen inkomsten. Ook wanneer ziek ben,  krijg je geen uitkering; wil je dit financieel opvangen dien je een arbeidsongeschiktheidsverzekering af te sluiten en/of te zorgen voor een goede financiele buffer. Er zijn enkel regelingen voor zzp-ers, bijvoorbeeld bij zwangerschap dat je kan terugvallen op de overheid. Zie daarvoor: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/zelfstandigen-zonder-personeel-zzp/vraag-en-antwoord/heb-ik-als-zelfstandig-ondernemer-recht-op-een-zwangerschapsuitkering
  • Bepalen uurtarief: zorg dat altijd aantoonbaar is dat je zelf het tarief hebt bepaalt en dat dit in onderhandelingen tot stand is gekomen. Indien een opdrachtgever stelt dat het tarief niet onderhandelbaar is omdat "iedereen dat krijgt" vraag je dan af of deze opdrachtgever zich gedraagt als werkgever of als samenwerkingspartner en maak een weloverwogen keuze om wel of niet met deze partij samen te werken. 

Financiering van Kraamzorg

  • Kraamzorg is publiek gefinancierde zorg en zit in het basispakket van de Zorgverzekeringswet. Het tarief van kraamzorg uit het basispakket  wordt vastgesteld door de Nza. Kijk op hun site voor de tarieven van dit jaar. Het betreft hier maximum tarieven.  
  • De Nza beschrijft ook welke zorg vergoed (prestaties)  kan worden uit het basispakket. Veel onkosten zijn in het uurtarief van de Nza mee genomen. Dus je kan bijvoorbeeld niet apart parkeerkosten declareren. Hier vind je de tarieven en beschrijving prestaties 2018 https://puc.overheid.nl/nza/doc/PUC_6198_22/
  • De zorgverzekeraars zijn vrij om in hun onderhandelingen en polisvoorwaarden lagere tarieven te hanteren. 
  • Naast kraamgezinnen zoeken zul je ook moeten regelen hoe jouw werk betaald wordt. Er zijn maar weinig kraamvrouwen die kraamzorg zelf betalen. Dit komt eigenlijk alleen voor bij kramen in het buitenland. Nederlandse vrouwen laten de financiele kant lopen via hun zorgverzekeraar. Zij kunnen kiezen voor een resistutiepolis of zorg in Natura. Bij een restitutiepolis kan de kraamvrouw in principe haar eigen zorgverlener kiezen, dus ook een zzp-er maar lees wel goed de polisvoorwaarden. Daar worden soms wel voorwaarden aan gesteld door de verzekeraars en daarbij wordt ook niet altijd het volledige Nza tarief vergoed.Het zelfde geldt voor ongecontracteerd zorg proberen te declareren bij een zorgverzekeraar. In principe moet iedere vrouw haar zorgverlener kunnen kiezen maar het is de zorgverzekeraars vrij daar voorwaarden aan te stellen en dus lage tarieven te hanteren. 
  • Bij zorg in natura gaat om zorg die de verzekeraar betaald voor de kraamvrouw/verzekerde aan zorgorganisaties/zorgverleners waar een contract mee is. In dat contract zorg worden tarieven afgesproken. 
  • Je kunt als zzp-er enkel rechtstreeks aan de verzekeraar declareren wanneer je een contract hebt. De zorgverzekeraar sluiten tot nu toe slecht heel zelden een contract af met een individuele zzp-er. Dus je zult moeten uitzoeken hoe jij je financiele afhandeling gaat vorm geven
  • Hou er rekening mee dat je als zzp-er zelf de eigen bijdrage voor kraamzorg moet factureren aan de kraamvrouw. Deze is 4 euro per uur. Soms hoeft dat niet omdat deze vergoeding in een aanvullende verzekering wordt vergoed. 
  • Alle zorg die gedeclareerd wordt moet geindiceerd zijn volgens het LIP dus je kan als zzp-er enkel de uren en dagen die wettelijk zijn vastgesteld aan zorg leveren tenzij mensen bereid zijn dat zelf te betalen.
  • Wanneer je naast kraamzorg nog aanvullend hulp en ondersteuning aanbiedt, denk aan lactatiekundige hulp en/of massages, draagadviezen, doula ondersteuning etc, wees je dan bewust dat je dit apart factureert van de kraamzorg die je factureert op basis van de Zorgverzekeringswet.   
  • Om te kunnen declaren aan een zorgverzekeraar heb je meestal een AGB code nodig: https://www.agbcode.nl

Diverse manieren van samenwerken: 

Een zzp-er werkt zelfstandig maar kan het niet alleen. Je zult alleen al om je kwaliteit en continuïteit te kunnen waarborgen  samenwerken met andere zzp-ers. Daarnaast moet je ook vaak samenwerken met organisaties om de zorg geadministreerd en gefinancierd te krijgen omdat zorgverzekeraars niet of heel weinig aan jou als zzp-er willen uitbetalen. Daarbij moet je,wettelijk bepaald, je ook nog eens samenwerken binnen de geboortezorg.  

Dit zijn in grote lijnen de mogelijkheden die wij op dit moment zien in de kraamzorg: 

  •  Samenwerken met  een facilitaire organisatie. Dit houdt in dat deze voor jouw een deel van organisatie, administratie en vaak ook de facturatie van zorg regelt. Vaak hebben deze organisaties een contract met zorgverzekeraars. Jij betaalt voor de faciliteiten. Voorbeeld van deze organisatie is bijvoorbeeld Kraamzorg1op1. Je kunt gebruik maken van diverse formulieren, je kunt adverteren op hun site, je kan in contact komen met andere zzp-ers en gebruik maken van hun ondersteuning en advies.
  • Samenwerken als zzp-ers: er zijn er twee coöperaties actief. Dit zijn groepen zzp-ers die samen een deel van de organisatie en administratie van zorg hebben geregeld en ook samen een contract hebben met zorgverzekeraars. Je betaalt een instapfee bij deze coöperaties en bent dan samen "eigenaar" en deelt dus in winsten en verlies.  
  • Samenwerken in een maatschap/VOF of anders: je kan als klein groepje zzp-ers een formele samenwerking aangaan in een rechtsvorm. Op deze manier kun rechtstreeks contracten proberen te krijgen met zorgverzekeraars. Er zijn ook organisaties die jou en je collega's kunnen ondersteunen bij het krijgen van contracten en voeren van de administratie. 
  • Werken al onderaannemer via kraamzorgorganisaties. je fungeert hier als een soort flexmedewerker van een organisatie die vooral werkt met kraamverzorgenden in loondienst. Ook wanneer je "eigen kramen" daaronder brengt want de kraamvrouw wordt dan automatisch client van deze organisatie en de organisaties zet jou in.  In onze ogen is deze vorm van werken als zzp-er het meest kwetsbaar in de discussie over verkapt dienstverband en andere fiscale wetgeving. 
  • Samenwerken in de geboortezorg: je zult regionaal aansluiting moeten vinden bij een VSV (verloskundig samenwerkingsverband), meestal moet dat via een KSV (kraamzorg samenwerkingsverband). Dat is momenteel nog al een probleem en het blijkt voor zzp-ers niet altijd mogelijk om aansluiting te krijgen. Vraag in jou regio na wat de mogelijkheden zijn om deel te nemen aan de regionale integrale geboortezorg. Zie voor meer informatie daarover:  https://www.kennisnetgeboortezorg.nl en  ook http://www.nbvk.nl/index.php/nieuws/55-samenwerken-met-zelfstandige-zorg-professionals-zzp-in-geboortezorg-nuttig-en-noodzakelijk

Wat kan de NBvK voor ZZP-er betekenen? 

Via de NBvK kun je veel informatie krijgen. De toegang tot deze informatie krijg je door lid te worden van de Werkgroep ZZP en te kiezen voor het betaald lidmaatschap.  Ook ontwikkelen we een aantal faciliteiten en andere zaken zoals:

  • klachtenprocedure met aansluiting bij geschillencommissie
  • toegang tot het aanleveren van wettelijke kwaliteitsgegevens
  • ontwikkelen van een ZZP HKZ certificaat
  • kennis en informatie over de ontwikkelingen rondom zorg- en fiscale wetgeving
  • Netwerk en informatie bijeenkomsten over samenwerking zzp-ers onderling en regionaal 
  • Innovatie en versterken positie zzp-ers

Voor al onze leden, dus ook de  ZZP steunleden, werken wij als NBvK aan sterke positie voor ZZP-ers binnen de geboortezorg en in de kraamzorg. 

 

Meer weten kijk: http://www.nbvk.nl/index.php/nbvk/62-lidmaatschap-nbvk-2018