Leerling in de kraamzorg anno 2019: tips en info

Februari 2019 

In 2018 zijn kraamzorgorganisaties en masse weer begonnen met het opleiden van nieuwe kraamverzorgenden. Inmiddels zijn de eerste groepen druk met het werken in de praktijk. Wij krijgen inmiddels de eerste vragen van leerlingen binnen en hebben een aantal tips voor de huidige groep leerlingen en vrouwen die zich aan het oriënteren zijn op een mogelijke toekomst in de kraamzorg.  

Waar moet je opletten? We hebben aantal tips op een rij gezet over de opleiding, de praktijkstages, de betalingen en de contracten die worden aangeboden. 

1. Waar ga je naar school? 

De kraamzorgorganisatie leiden jou op via een BBL- traject in samenwerking met een opleidingsinstituut. Je gaat dus werken en leren tegelijk. Er zijn heel veel verschillende opleidingsinstituten. Van ROC tot commerciele bedrijven. Inmiddels zijn kraamzorgorganisaties met hun branchevereniging BOgeboortezorg een eigen opleidingsinstituut gestart waar ze een eigen brancheopleiding aanbieden. Deze opleiding zegt op te leiden op het niveau van een verzorgende maar de diploma is echter niet meer dan een certificaat. Op dit moment kun je je met dit certifcaat nog registreren in het register van het KCKZ maar er is nog niet besloten of dat na 2020 zo blijft.  Wil je een wettelijk erkend verzorgende diploma krijgen met uitstroom kraamzorg, dan zul je een diploma moeten zien te halen met een crebonummer. Dit is nu mogelijk via enkele ROC's en via de BOL variant van de verzorgende opleiding op de ROC's. Dit is een opleiding die vooral geschikt is voor jonge mensen die net van de middelbare school af komen. De ervaring leert dat in deze klassen vaak veel jongeren zitten die willen afstuderen richting kraamzorg. Helaas bieden de kraamzorgorganisatie bijna geen stageplaatsen voor deze jongeren waardoor het onmogelijk wordt om als kraamverzorgende uit te stromen via de verzorgende IG opleiding. Daarom moet deze groep vaak na de opleiding nog een verkorte opleiding volgen via een werken-leren variant bij een kraamzorgorganisatie. Voor deze groep achten wij de verkorte branchopleidingen zeer geschikt. Net zo als dat wij deze opleiding geschikt achten voor herintreders, mbo verpleegkundigen en verloskundigen die in de kraamzorg zouden willen werken. Maar heb je geen zorgachtergrond en wil je toch in de kraamzorg werken, dan raden wij je aan een degelijk opleiding in de zorg te volgen waarvan je zeker weet dat het een wettelijke erkende opleiding is waar je ook in de toekomst nog wat aan kan hebben. 

Dus: Let goed op bij welk opleidingsinstituut de werkgever jou wil laten opleiden. Vraag na of je wordt opgeleid tot een wettelijk erkend verzorgende en of je diploma een crebonummer heeft. Mocht dat niet zo zijn , weet dan dat je slechte  een certficaat krijgt via een branche erkende opleiding waar van niet zeker is of die in de toekomst geldig blijft om in de geboortezorg actief te kunnen blijven. En die je niet kan gebruiken om bijvoorbeeld door te leren tot verpleegkundige in het ziekenhuis/geboortezorg.

2. Check goed je contract na "

 Je krijgt een leerlingcontract. Let goed op dat je geen contract tekent waar in staat dat "je een nawerkverplichting hebt" of waar je een boete moet betalen mocht je stoppen met de opleiding. De werkgever krijgt gewoon betaald via de tarieven en vaak ook via subsidies om jou op te leiden, daarbij werk je al snel zelfstandig als leerling en verdien je gewoon geld voor de organisatie. In onze ogen is het daarom onredelijk om boetes en nawerkverplichtingen op te nemen in een leerlingencontract. Het is wel fijn wanneer je een baangarantie krijgt in het contract. Dan weet je zeker dat jouw inspanningen en de inspanningen van een zorgorganisatie om op te leiden beloont kunnen worden via een fijne gelijkwaardige samenwerking in de toekomst. 

Dus:  Teken niet zomaar "alles", laat bij twijfel het contract nakijken bij een jurist of arbeidsmarktdeskundige. 

3. Let op dat je voldoende en goede praktijkbegeleiding ontvangt

Pas op dat je niet te snel zelfstandig in gezinnen gaat werken. Het is bijzonder vreemd dat wij inmiddels horen dat sommige leerlingen na 2-5 keer meelopen in een gezin al geheel zelfstandig in gezinnen moeten werken. Ze kunnen hoogstens telefonisch terugvallen op een praktijkbegeleider of een gediplomeerde collega. Vertel alvast altijd aan de verloskundige en kraamvrouw dat je een leerling bent en dat je niet alles weet en dat je wellicht vaker zal bellen of de hulp inschakelt van een praktijkbegeleider. Neem geen genoegen met enkel telefonisch advies van een praktijk opleider wanneer je twijfelt over observaties en signalen bij moeder en kind en vraag altijd of ze langs komt. Vergeet niet dat je niet weet, wat je niet weet. 

Dus: zorg dat je in de praktijk gedurende je opleiding als leerling wordt ingezet en je de tijd krijgt om het vak in de praktijk te leren, pas dat je geen goedkope werkkracht wordt die het werk van gediplomeeerde krachten moet opvangen omdat deze er niet zijn. 

 4. Let op dat je betaald wordt voor het werk dat je verricht

Zorg dat je betaald wordt via de CAO of beter. Mocht dat niet het geval zijn, neem contact op met vakbonden en BOgeboortezorg, die hebben een speciale commissie die beoordeelt of de CAO wel of niet wordt overtreden. Mocht je je daar niet gehoord worden of het gevoel hebben dat ze wel heel makkelijk om gaan met jouw rechten en de CAO wel erg uitleggen richting de werkgever, meldt dat dan bij de NBvK. Je krijgt de CAO via je werkgever, mocht dat niet het geval zijn dan kun je hem ook via de NBvK ontvangen. 

Dus: leer al in je opleiding dat wanneer je voor anderen wilt zorgen, je ook goed voor je zelf moet kunnen zorgen.

Wees niet enkel dankbaar dat je een kans krijgt om het vak te leren. Weet dat de hele kraamzorgsector ook dankbaar moet zijn dat jij met ons wilt komen werken en dat dankzij jouw inzet dit mooie vak kan blijven bestaan.